Kể từ sau phán quyết của Tòa trọng tài hôm 12.7 về vụ kiện Biển Đông giữa Philippines và Trung Quốc. Ông Obama lần đầu tiên đề cập đến vấn đề Biển Đông. Kêu gọi các bên liên quan tôn trọng phán quyết của Tòa Trọng Tài

Tổng thống Mỹ Barack Obama đã trả lời phỏng vấn The Straits Times qua email trước chuyến thăm Mỹ của Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long sắp tới. Đây là chuyến thăm đầu tiên của một thủ tướng đảo quốc này tới Mỹ kể từ năm 1985.

Trong bài trả lời phỏng vấn đăng ngày 1.8, ông Obama lần đầu tiên đề cập đến vấn đề Biển Đông sau phán quyết Tòa Trọng Tài (12/7). Ông Obama nhấn mạnh Mỹ cam kết về một trật tự khu vực bắt nguồn từ các luật lệ và quy định quốc tế, bao gồm tự do hàng hải và giải quyết hòa bình các tranh chấp. Ông khẳng định: "Đó là cách duy nhất để đảm bảo an ninh chung. Chúng tôi cho rằng nước lớn không nên bắt nạt các nước nhỏ và chủ quyền của các quốc gia phải được tôn trọng. Chúng tôi lâu nay vẫn kêu gọi việc giải quyết tranh chấp trong hòa bình, bao gồm biện pháp thông qua các cơ chế như trọng tài quốc tế".

Về vụ kiện của Philippines chống Trung Quốc, ông Obama cho rằng Manila đã nỗ lực một cách hòa bình và hợp pháp nhằm giải quyết vấn đề trên biển với Trung Quốc, thông qua Tòa trọng tài thiết lập theo phụ lục 7 Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật biển (UNCLOS) năm 1992. Tổng thống Mỹ đánh giá "phán quyết của Tòa trọng tài đã đưa ra một quyết định rõ ràng và có tính ràng buộc pháp lý đối với các tuyên bố của Trung Quốc và Philippines về vấn đề Biển Đông. Phán quyết này cần được tôn trọng".

Ông Obama cũng nói rằng quyết định của Tòa trọng tài có thể là cơ hội để giải quyết tranh chấp trên biển một cách hòa bình. "Chúng tôi tiếp tục kêu gọi Trung Quốc và các bên hợp tác có tính xây dựng để giải quyết các bất đồng ở Biển Đông", ông Obama nói.

Tàu sân bay USS Ronald Reagan tuần tra trên Biển Đông ngày 16.7.2016HẢI QUÂN MỸ

The Straits Times còn đặt câu hỏi cho Tổng thống Obama về quan điểm của ông đối với cáo buộc của Trung Quốc rằng Mỹ đang dùng tiêu chuẩn kép ở Biển Đông, khi không tham gia UNCLOS nhưng lại buộc Bắc Kinh tôn trọng luật quốc tế, một mặt tăng cường hợp tác quân sự với các láng giềng của Bắc Kinh và tiến hành các chiến dịch quân sự tại Biển Đông nhưng mặt khác lại chỉ trích hoạt động quân sự hóa của Trung Quốc.

Tổng thống Obama trả lời rằng Mỹ luôn cho rằng tất cả các nước, kể cả Mỹ và Trung Quốc, đều cần tôn trọng luật pháp quốc tế. Ông đảm bảo rằng bất cứ hành động nào của Mỹ trên Biển Đông cũng phù hợp với luật lệ và quy định quốc tế, trong đó có UNCLOS. Tổng thống Mỹ nhấn mạnh Mỹ đã hiện diện tại khu vực này hàng thập kỷ nay và sát cánh cùng các đồng minh, đối tác tại Thái Bình Dương, bao gồm hợp tác quốc phòng. Thêm vào đó, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết quan hệ hợp tác và đồng minh của Mỹ tại khu vực không nhằm chống lại nước nào mà chỉ tập trung bảo vệ lợi ích an ninh chung.

Đây là lần đầu tiên sau phán quyết của Tòa trọng tài, ông Obama đưa ra những tuyên bố về vấn đề Biển Đông. Trước đó, nhiều quan chức Mỹ cũng đã có những phát biểu tương tự, thúc giục Trung Quốc tuân thủ phán quyết của Tòa trọng tài.

Nguồn: Thanhnien.vn