Được mệnh danh là "Thiên đường của nắng và gió" du lịch Phú Quốc từ lâu đã trở thành điểm dừng chân thú vị của nhiều du khách. Đến du lịch Phú Quốc ngoài được đắm mình trong làn nước trong xanh của biển cả và thưởng thức những món hải sản hấp dẫn thì việc trải lòng mình trở về với cội nguồn tại chùa Hùng Long Tự cũng là một điều vô cùng thú vị.

Vào khoảng đầu thập niên 1930, Thiền sư Giai Minh xây dựng một ngôi chùa đơn sơ bằng cây lá, nền đất tại ấp Suối Đá, Xã Dương Tơ, huyện Phú Quốc hiện nay, đặt tên hiệu là chùa Hùng Long và là vị trụ trì đầu tiên. Đến nay người ta vẫn chưa biết được chính xác năm thành lập cũng như lai lịch của những người sáng lập và trụ trì đầu tiên của chùa. Chỉ biết rằng đời trụ trì thứ 5 và thứ 6 là các hoà thượng Thích Đạt Vĩnh và Thích Minh Khiêm đồng thuộc dòng Lâm tế Chánh tông đời thứ 39. Đến năm 1910, hoà thượng Minh Khiêm viên tịch, kế vị trụ trì là hoà thượng Thích Tịnh Nghĩa (thế danh Nguyễn Công Đại) cũng thuộc dòng Lâm Tế chánh tông đời thứ 39.

Chùa Hùng Long được xây dựng theo lối kiến trúc dân gian. Dưới chân núi là cổng Tam quan. Từ cổng đến chùa khoảng 800 m. Trước Đại Hùng Bửu Điện có tượng Phật Di Lặc. Sân chùa có tượng Đức Quan Âm Nam Hải, kế trước là cột phướng, bên hữu là hồ bằng đá nổi lên tự nhiên, bên tả có Thanh Long. Trong Đại Hùng Bửu Điện, chính giữa thờ Tây Phương cực lạc thế giới A Di Đà Phật, kế thờ Đức Ta Bà Giáo Chủ Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni Phật, bên tả và hữu là Đức Quam Âm và Đức Thế Chí, bên phải thờ Đức địa Tạng Vương, bên trái thờ Đức Quan Âm Nam Hải, Hậu tổ thờ Đức Đạt Ma Tổ sư, Giai Minh Thiền sư, Minh Thành Thiền sư, Minh Úc Thiền sư.

Ngoài Chùa Hùng Long, khi du lịch đảo Phú Quốc, du khách còn có thể đến thăm quan rất nhiều điểm du lịch khác của Đảo Ngọc, mang cho bạn một trải nghiệm khó quên khi tới nơi đây.

Khuôn viên chùa khá rộng, gồm các công trình kiến trúc, nhà thờ tổ, tòa chính điện... Các công trình Phật sự trong chùa được làm với mái lợp ngói âm dương và tường gạch từ năm 1924. Sùng Hưng cổ tự được xây dựng theo phong cách dân gian "trước miếu, sau chùa". Ngay chính diện là khoảng sân rộng và vườn tỳ ni với sự góp mặt của nhiều loại cây cảnh cùng những pho tượng đắp nổi theo phong cách kiến trúc quen thuộc của Phật giáo. Trong sân chùa có tượng Quan Âm Nam Hải, kế sau là cột cờ. Bên trái nền và miếu cũ có miếu thờ bà Chúa Xứ Nương Nương, bên phải thờ Anh hùng dân tộc Nguyễn Trung Trực. Hai bên chánh điện có thờ Thập Điện Diêm Vương và Ngũ Điện Diêm Vương, còn các tượng khác trên bàn thờ chính. Sau chánh điện là khu Hậu tổ và Hậu liêu. Bên hông chùa có đường lên viếng đài Phật tổ A Di Đà. Phía sau là đài Thích Ca Niết Bàn được xây dựng vào năm 1960 cùng các ngôi miếu và những hàng cây cổ thụ tỏa bóng mát sum suê...Với quy mô và kiến trúc độc đáo, từ lâu chùa Sùng Hưng cùng với đình thần Dương Đông, Dinh bà Thủy Long Thánh mẫu và Dinh Cậu đã trở thành cụm văn hóa tâm linh liên hoàn nơi đảo ngọc.

Chùa được xây vào những năm đầu của thế kỷ XX. Vùng đất này trước đây là nghĩa địa hoang vắng. Nhân dân đã lập nên hai ngôi chùa là Sùng Nghĩa và Hưng Nhân để làm nơi thờ cúng và cầu siêu cho những linh hồn. Về sau hợp nhất hai chùa lại và lấy tên Sùng Hưng. Chùa Sùng Hưng được nhắc đến trong một quyển sách chuyên khảo về Phú Quốc bằng Pháp văn (năm 1906) như sau: "Phú Quốc chỉ có một ngôi chùa ở Dương Đông, nơi đây người An Nam, người tàu, người Minh Hương không phân biệt, đến cúi lạy và cầu nguyện".

Vào sâu hơn là ngôi chánh điện được xây trên nền đá cao khoảng 2m. Trong chánh điện là bàn thờ Tam Thế Phật. A Di Đà ngồi giữa, tả hữu có Quan Thế Âm và Đại Thế Chí. Phía sau bàn thờ được trang trí cảnh rồng lượn trong rất sống động.

Hiện mỗi ngày có khoảng trăm khách du lịch thập phương đến Sùng Hưng cổ tự tham quan, vãn cảnh. Nhiều người dân thị trấn Dương Đông cũng thường đến đây dâng hương trong các dịp lễ tết và thư giãn tĩnh tâm sau những giờ phút lao động căng thẳng.

Tổng hợp